စားသုံးသူ အခြင့္အေရးဘက္ကိုလည္း လွည့္ၾကည့္ေပးပါ

ယခု စည္ပင္သာယာေရးဌာန၏ သားသတ္လိုင္စင္ခ်ထားမႈသည္ ယခင္ႏွစ္ကအတိုင္းသာ ခ်ထားသည္။ ယခင့္ ယခင္ႏွစ္မ်ားတြင္ သားသတ္လိုင္စင္ခ်ထားမႈသည္ ေငြအမ်ားဆံုးေပးႏိုင္သူသာလွ်င္ အႏိုင္ရသည့္ စနစ္ျဖစ္သည္။

လာမည့္ဘတ္ဂ်က္ႏွစ္တြင္ အမဲသားေလလံပြဲဟာ ၾကမ္းခင္းေစ်း သိန္း ၄၀၀ေက်ာ္တြင္ စတင္ခဲ့ပါသည္။ ၾကမ္းခင္းေစ်းဆိုသည္မွာ ပထမဦးဆံုး စားပြဲတင္ေလလံေၾကး ျဖစ္ၿပီး ေလလံဆြဲသူမွာ စားပြဲတင္ေလလံေၾကးကို ၅၀%ေပးသြင္းရမည္ျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ ဌာနအသီးသီးမွ ေထာက္ခံခ်က္ရယူရမည္ျဖစ္သည္။

စည္ပင္သာယာေရးဌာနမွ ထုတ္ျပန္ထားသည့္ သားသတ္ခြင့္လိုင္စင္ရရွိသူ လိုက္နာရမည့္ စည္ကမ္းခ်က္မ်ားထဲတြင္ အဖြဲ႔မွသတ္မွတ္ထားသည့္ အခ်က္အလက္ႏွင့္အညီ ယာယီဆိုင္ခန္းကို ေဆာက္လုပ္ေရာင္းခ်ရမည္။

သတ္မွတ္ထားသည့္ေနရာတြင္လည္း သားေကာင္ကုိ သတ္ျဖတ္ရမည္ျဖစ္သည္။ တိ/ေမြး/ကုဦးစီးဌာနႏွင့္ က်န္းမာေရးဦးစီးဌာနတို႔၏ စစ္ေဆးထားသည့္ အေကာင္ေရမ်ားကိုသာ သတ္ျဖတ္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ပါရွိသည္။

အသားမ်ားကို ေရထိုးျခင္း၊ အခ်ိန္တြယ္မမွန္ျခင္း၊ တိရိစာၦန္နာမ်ား၊ ပိုးထိထားသည့္ တိရိစာၦန္မ်ား၊ စားသံုးသူမ်ားက်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစမည့္အသားမ်ား၊ ရက္ေက်ာ္လြန္သည့္အသားမ်ားကို ေရာင္းခ်ျခင္း မျပဳရပါ။ ထိုသို႔ စားသံုးသူမ်ားအတြက္ အႏၱရာယ္ရွိႏိုင္သည့္ အသားမ်ားကို ေရာင္းခ်ေနသည္ကို ေတြ႔ရွိရပါကလည္း စားသံုးသူေရးရာဦးစီးဌာနသို႔ လာေရာက္တိုင္ၾကားႏိုင္ပါသည္။

အသားေစ်းႏႈန္းမ်ားကိုလည္း စားသံုးသူျမင္သာေအာင္ ခ်ိတ္ဆြဲထားရမည္။ ၿမိဳ႕မေစ်းတြင္းေရာင္းခ်ခြင့္ရရွိသူမ်ားသည္ ေစ်းတြင္သာေရာင္းခ်ရမည္ျဖစ္ၿပီး ေက်းရြာျပင္ပသို႔ ေရာင္းခ်ျခင္း၊ ျဖန္႔ျဖဴးျခင္းမ်ား မျပဳလုပ္ရပါ။ ထို႔အတူ ေက်းလက္တြင္ သားသတ္လိုင္စင္ရရွိသူမ်ားသည္လည္း ၎ေက်းလက္တြင္းသာ ေရာင္းခ်ရမည္ျဖစ္ၿပီး ၎ေက်းရြာျပင္ပႏွင့္ ၿမိဳ႕ေပၚရပ္ကြက္ႏွင့္ ဆက္စပ္သည့္ ေက်းရြာမ်ားသို႔ ေရာင္းခ်၊ ျဖန္႔ျဖဴးျခင္းမ်ား မျပဳရပါ။

အသားဒိုင္မွာ သတ္မွတ္ထားသည့္ ပိတ္ရက္မွအပ ေန႔စဥ္ေရာင္းခ်ရမည္ျဖစ္ၿပီး ဆိုင္ကိုပိတ္လိုပါက သက္ဆိုင္ရာသို႔ ခိုင္လံုသည့္ အေၾကာင္းျပခ်က္ျဖင့္ ႀကိဳတင္ေလွ်ာက္ထားရမည္ျဖစ္ၿပီး သက္ဆိုင္ရာမွခြင့္ျပဳခ်က္မရွိပဲ ပိတ္ျခင္းမ်ား၊ ပ်က္ကြက္ျခင္းမ်ား မျပဳလုပ္ရေၾကာင္း ပါရွိသည္။

သားေကာင္မ်ားကို မသတ္ျဖတ္မီ (၁)ရက္ႀကိဳတင္၍ တာဝန္ရွိသူ၏ စစ္ေဆးျခင္းကို ခံရမည္၊ သားသတ္ရံုတြင္ ျမင္း၊ လား စသည့္တိရိစာၦန္မ်ားကို လံုးဝသတ္ျဖတ္ေရာင္းခ်ျခင္းမ်ား မျပဳလုပ္ရပါ။ ေန႔စဥ္သတ္ျဖတ္မည့္ သားေကာင္မ်ားကိုလည္း သက္ဆိုင္ရာမွ သတ္မွတ္ထားသည့္ အေကာင္ေရထိသာ သတ္ျဖတ္ရမည္ျဖစ္သည္။

သတ္မွတ္ေကာင္ေရထက္ ေက်ာ္လြန္သတ္ျဖတ္ပါက ဒဏ္ေငြေပးေဆာင္ရမည္ျဖစ္သည္။ “အရင္ဆံုး အာမခံခ်က္ရွိရမယ္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံသားျဖစ္ရမယ္၊ အိုးပိုင္အိမ္ပိုင္ ဂရမ္အမည္ေပါက္ရွိရမယ္၊ အဲ့ဒီမွာဆြဲမယ့္ ေလလံေၾကးက သိန္း၁၈၀၀ဆိုရင္ သိန္း ၁၈၀၀နဲ႔ တန္တဲ့ေငြစုစာအုပ္ ငါတို႔ကိုေပးရမယ္။ ေလလံဆြဲတဲ့အခ်ိန္မွာ ၾကမ္းခင္းေစ်း(စားပြဲတင္အာမခံေငြ)ရဲ႔ ၅၀%ကို ဘဏ္မွာသြားထားရမယ္၊ ေထာက္ခံခ်က္ေတြ အရင္ႏွစ္က အၾကြင္းအက်န္မရွိဘူးဆိုတဲ့ ေထာက္ခံခ်က္ေတြကို လာျပရမယ္။ သန္႔ရွင္းၿပီး အၾကြင္းအက်န္မရွိတဲ့ သူေတြကိုမွ တု႔ိကေပးမွာေကာ” ဟု ျပည္နယ္စည္ပင္သာယာေရးဌာနမွ ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးသန္းထြန္းက ေျပာပါသည္။

ယခု လာမည့္ ၂၀၁၇-၁၈ဘ႑ာေရးႏွစ္အတြက္ စည္ပင္သာယာေရးေကာ္မတီ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ေပသည္။
၁။ အသား(အရိုး၊ အရြတ္၊ အေၾကာမပါ)သီးသန္႔ (၁ပိႆ     ာ ၈၀၀၀ /-)
၂။ အရိုးအသား(အရိုး၊ အရြတ္ ၂၀%ထက္မပိုရ) (၁ပိႆ     ာ ၇၀၀၀/-)
၃။ အသဲ၊ အူႏု၊ အူႀကမ္း( ဝမ္းတြင္းသား) (၁ပိႆ     ာ ၆၀၀၀ /-)

၀က္သားေရာင္းခ်ရမည့္ ေစ်းႏႈန္းမ်ား
၁။ ေပါင္သား (၁ပိႆ     ာ ၇၀၀၀/-)
၂။ အသား(အဆီ၊ အေခါက္၊အရိုး) (၁ပိႆ     ာ ၆၀၀၀/-)
၃။ ဝမ္းတြင္းသား (၁ပိႆ     ာ ၅၅၀၀ /-)
ဆိတ္သားေရာင္းခ်မည့္ ေစ်းႏႈန္း
၁။ အသား(အရိုး၊အရြတ္၊အေၾကာမပါ) (၁ပိႆ     ာ ၁၂၀၀၀/-)
၂။ အရိုးအသား(အရြတ္၊အရိုး ၂၀%ထက္မပိုရ) (၁ပိႆ     ာ ၁၀၀၀၀/-)
၃။ အသဲ၊ အူႏု၊ အူၾကမ္း(ဝမ္းတြင္းသား) (၁ပိႆ     ာ ၈၀၀၀/-)

၀က္သားလိုင္စင္ကိုမူ အစိုးရမွ ေလလံ ေခတၱဆိုင္းငံ့ထားပါေသးသည္။ ၎မွာ လိြဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းသာျဖစ္ၿပီး က်န္ေသာအျခားၿမိဳ႕နယ္မ်ားမွာ ေလလံၿပီးသားျဖစ္သည္။ ဝက္သားေလလံမွာ ယခုခ်ိန္တြင္ တစ္ဦးတည္းသာ ရွိေနေသးသည့္အတြက္ေၾကာင့္ အစိုးရမွာ ေလလံမပစ္ေသးေၾကာင္း ဦးသန္းထြန္းကေျပာသည္။ ေစ်းၿပိဳင္ဝယ္ႏိုင္သည့္သူ ရွိမွသာလွ်င္ ေလလံပစ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ယခု အမဲသားၾကမ္းခင္းေစ်း သိန္း ၄၀၀ေက်ာ္မွ ဆြဲရင္း ဆြဲရင္းနဲ႔ သိန္း ၁၀၀၀ ေက်ာ္သို႔ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျပည္နယ္အစိုးရမွ ေခတၱရပ္ဆိုင္းထားခဲ့သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ ရပ္ဆိုင္းထားရသည္ဆိုသည္မွာ စားသံုးသူမ်ား အမဲသားကို ေစ်းအမ်ားႀကီးေပးကာ ဝယ္စားရမည္ျဖစ္ၿပီး စားသံုးသူမ်ား ေစ်းသက္သက္သာသာႏွင့္ ဝယ္ယူစားေသာက္ႏိုင္ရန္ အတြက္ျဖစ္သည္။

အမဲသားေလလံကို သိန္း၁၀၀၀ေက်ာ္ခန္႔ ေလလံဆြဲၿပီး ရယူသူမ်ားေၾကာင့္ ေစ်းကြက္တြင္း အမဲသားေစ်းမွာ ျမွင့္သထက္ ျမွင့္လာခဲ့သည္။ ယခုခ်ိန္တြင္ ရပ္ကြက္တြင္းတြင္ အမဲသားတစ္ပိႆာကို က်ပ္ ၁၀၀၀၀မွ ၁၂၀၀၀ထိ ေပးဝယ္ေနခဲ့ၾကရသည္။

ေလလံရာတြင္ ေစ်းအျမွင့္ဆံုးေပးႏိုင္သူမွ ေလလံေအာင္ျမင္ၿပီး ေစ်းကြက္ကို ၎က ၎လိုခ်င္သလို ထိန္းခ်ဳပ္လာႏိုင္သည့္ စနစ္ျဖစ္ေနသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အစိုးရ၏ ရသံုးမွန္းေျခအေၾကာင္း ၊ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးအေၾကာင္း နားလည္သိရွိထားသည့္ အမည္မေဖာ္လိုသူ တာဝန္သိ ဝန္ထမ္းတစ္ဦးက ယခုကဲ့လို ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ေလလံဆြဲသည့္စနစ္သည္ တစ္ဦးတည္း ခ်ဳပ္ကိုင္ခြင့္ရသည့္ ေလလံစနစ္ျဖစ္ေနသည့္အတြက္ ၎အစား ၿပိဳင္ဆိုင္မႈရွိသည့္ ေစ်းကြက္ျဖစ္သင့္ေၾကာင္း ေျပာသည္။

“ေခတ္စနစ္က ေစ်းကြက္စီးပြားေရးေလ ပိုက္ဆံရဖို႔ထက္ ေစ်းကြက္ၿပိဳင္ဆိုင္မႈရွိၿပီး ျပည္သူသက္သာစြာ စားနိုင္ဖို႔ ဦးတည္သင့္တယ္။ စည္ပင္လိုေငြကို နို္င္ငံေတာ္က ေထာက္ပ့ံေနတာပဲေလ။ ေငြ ၿဖဲ ရွာစရာ မလိုေတာ့ပါ။ အၿပိဳင္ခ်ေပး သင့္တယ္ ၂ ဦး လုပ္ခြင့္ေပး ေပါ့” ဟု ၎ကေျပာသည္။

စည္ပင္သာယာေရးဌာနသည္လည္း ယခင့္ယခင္တုန္းကလို လိုေငြမ်ား အမ်ားႀကီးမလိုအပ္ေတာ့ပဲ၊ ႏိုင္ငံေတာ္မွ ၎တို႔ကို ေထာက္ပံ့မႈမ်ားေပးေနေလၿပီ။ ထို႔ေၾကာင့္ ယခုလို တစ္ဦးတည္းသာ အႏိုင္ရၿပီး ေစ်းကြက္ကို ၎ကသာခ်ဳပ္ကိုင္ႏိုင္သည့္ စနစ္ကို ဦးစားေပးၿပီး မလုပ္သင့္ေတာ့ေၾကာင္း ၎က အၾကံျပဳေျပာဆိုပါသည္။

ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ အေၾကာင္း ထုတ္လႊင့္ေပးေနသည့္ တီဗီခ်န္နယ္တစ္ခုတြင္လည္း ယခုေခတ္ေစ်းကြက္စီးပြားေရး စနစ္ကို ၿပိဳင္ဆိုင္မႈရွိသည့္ စီးပြားေရးစနစ္တစ္ခုျဖစ္ေစသင့္ၿပီး၊ တစ္ဦးတည္းကသာ အႏိုင္ရခ်ဳပ္ကိုင္သည့္ စနစ္ကို အစိုးရမ်ားက မဦးတည္သင့္ေတာ့ေၾကာင္း စီးပြားေရး ပညာရွင္တစ္ဦးက ေျပာထားသည္။ သို႔ျပဳမွသာလွ်င္ စားသံုးသူမ်ားသည္ ေစ်းသက္သက္သာသာႏွင့္ ဝယ္စားႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။