လာမည့္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနျဖင့္ အာဆီယံ၏ အလွည့္က် ဥကၠဌအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္း ေဆာင္ရန္ အာဆီယံေခါင္းေဆာင္မ်ားမွ အတည္ျပဳ မႈသည္အလြန္အခ်ိန္ေစာေနေသး ေၾကာင္း လက္ နက္ကိုင္ တုိင္းရင္းသားအဖြဲ႔မ်ားက ေျပာသည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံျပည္တြင္းတြင္ လက္ရွိ ျဖစ္ပ်က္ေနသည့္ စစ္ေရးပဋိပကၡၡ၊ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈ၊ ဒီမုိကေရစီ အေရးႏွင့္ တုိင္းရင္းသားအေရးမ်ားကို မေျဖရွင္းႏုိင္ေသးပဲ ျမန္မာႏုိင္ငံအား အာဆီယံ ဥကၠဌရာထူးကို မေပး သင့္ေသးေၾကာင္း၊ ထုိသို႔ ရာထူးေပးလုိက္ျခင္းသည္ အာဆီယံေခါင္းေဆာင္မ်ားအေနျဖင့္တုိင္းရင္းသား မ်ားတို ့မွ ေတာင္းဆုိေနၾကသည့္ အခြင့္အေရးမ်ားကို လ်စ္လ်ဴရႈရာ ေရာက္သည္ဟု RCSS/SSA ရွမ္းျပည္ ေတာင္ပိုင္းမွ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ စုိင္းေလာ၀္ဆုိင္းက ေျပာသည္။
“က်ေနာ္တုိ႔ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏုိင္ငံကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ စစ္အုပ္စုပါ၀င္တဲ့ အစိုးရကိုပဲအားလံုးတာ၀န္အပ္ႏွင္း ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ အာစီယံႏုိင္ငံမ်ားက လ်စ္လ်ဴရႈလုိက္ရင္ က်ေနာ္တုိ႔က ႏုိင္ငံေရးျပႆနာေတြ မေျဖရွင္း ႏုိင္ေသးတဲ့ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာေတြ၊ လူ႔အခြင့္အေရးေတြ၊ တုိင္းရင္းသားအေရးေတြ က်ေနာ္တုိ႔လက္ရွိ စစ္အုပ္စုအမ်ားစုပါ၀င္တဲ့ အစိုးရက တာ၀န္ယူၿပီး ေျဖရွင္းႏုိင္ပါ့မလား” ဟု SSA ရွမ္းျပည္ေတာင္ပိုင္းအဖြဲ ့၏ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ စုိင္းေလာ၀္ဆုိင္းက ေျပာသည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံအား အာဆီယံအဖြဲ ့၏ ဥကၠဌေနရာမေပးခင္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားအားလံုးကိုဦးစြာလြတ္ေပး သင့္ေၾကာင္း၊ ႏုိင္ငံေရးပါတီအဖြဲ႔အစည္းမ်ားကိုလည္း ႏုိင္ငံေရးနယ္ပယ္တြင္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ပါ၀င္လႈပ္ရွား ခြင့္ေပးရန္ လုိအပ္ေၾကာင္းႏွင့္ တင္းၾကပ္ထားသည့္ ဥပေဒမ်ားကိုလည္းေလွ်ာ့ေပါ့ေပးသင့္ သည္ဟု ကရင္နီအမ်ိဳးသား တုိးတက္ေရးပါတီ KNPP က ေျပာသည္။
“လူေတြကေတာ့ အေျပာင္းအလဲဆီ ဦးတည္ေနတယ္လုိ႔ပဲ ေျပာေနၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဦးတည္ေနတယ္ဆုိတဲ့ လကၡဏာေလးေတြ ေတြ႔ရတယ္ဆုိေပမယ့္ ဒါလက္ေတြ႔မွာ တကယ္ဘာအေျပာင္းအလဲ ဘာမွမယ္မယ္ရရ ရွိတာမဟုတ္ဘူး။ အထူးသျဖင့္ တုိင္းရင္းသားနယ္ေျမမွာဆုိရင္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြလည္း ရွိၿမဲရွိတယ္။ တခ်ိဳ႔ေနရာမွာေတာင္ ပိုၿပီးေတာင္ ျဖစ္တယ္ဆုိတဲ့ အေနအထားမ်ိဳးေတြ ရွိတယ္ဆုိေတာ့ အာစီယံ ႏုိင္ငံ၀င္ေတြ အေနနဲ႔က ဗမာျပည္ကို ဥကၠဌ လုပ္ခြင့္ေပးဖုိ႔ ဆုိတဲ့ကိစၥကေတာ့ ေလာေလာဆယ္မွာအေဆာတ လ်င္ မဆံုးျဖတ္သင့္ေသးဘူး” ဟု KNPP မွ အတြင္းေရးမွဴး- ၁ ခူဦးရယ္က ေျပာသည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံအား ဥကၠဌ ရာထူးေပးလုိက္သည့္တႀကိမ္တည္းမွာပင္ တုိင္းရင္းသားနယ္ေျမမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားေန သည့္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ား ရပ္တန္႔သြားရန္ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို အျမန္ဆံုးေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေအာင္ အာဆီယံအေနျဖင့္ အျမန္ဆံုးေဖာ္ေဆာင္ရန္အတြက္ ျမန္မာအစိုးရကို ေတာင္းဆုိမႈမ်ားျပဳလုပ္သင့္သည္ဟု ေျပာသည္။
“က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ေတာ့ လိုမယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ဘာေတြလုပ္ေဆာင္ေပးႏိုင္မလဲ၊ ေရွ႔ဆက္ သူတို႔ ဘာေတြလုပ္ေဆာင္သင့္သလဲ၊ အဆင္သင့္ျဖစ္မျဖစ္၊ ဒါေတြ အားလံုးကို က်ေနာ္တို႔ ခုခ်ိန္ မွတ္ခ်က္ေပးဖို႔ေတာ့ ခက္တယ္။ ဒါကလည္း ႏိုင္ငံတကာက ေခါင္းေဆာင္ေတြ ကိုယ္တိုင္ကိုက သေဘာတူ ထား ၿပီဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ပဲ လိုတယ္” ဟု မြန္ျပည္သစ္ပါတီမွ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ ႏုိင္ဟံသာက ေျပာသည္။
အင္ဒိုနီးရွားနိုင္ငံ၊ ဘာလီကြ်န္းတြင္ က်င္းပသည့္ အာဆီယံ ထိပ္သီးညီလာခံမွ လာမည့္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံအား အာဆီယံအဖြဲ ့၏ အလွည့္က်ဥကၠဌအျဖစ္ ၿပီးခဲ့သည့္ ႏုိ၀င္ဘာလ ၁၇ ရက္ေန႔က အာဆီယံ ေခါင္းေဆာင္မ်ားက အတည္ျပဳလုိက္ပါသည္။
၂၀၀၆ ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွ အာဆီယံ အလွည့္က် ဥကၠဌေနရာ ရယူရန္ျဖစ္ေသာ္လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈ က်ယ္က်ယ္ျပန္ ့ျပန္႔ ဆက္လက္ရွိေနဆဲျဖစ္သည့္အတြက္ အဆိုပါအခြင့္အေရးကို လက္လြတ္ဆံုးရႈံးခဲ့ရသည္။
