အစိုးရၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႔မ်ားအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးေနမႈမ်ား၏ ရလဒ္မွာ စစ္မွန္သည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္ေပၚမလာမည္ကို စိုးရိမ္မိေၾကာင္း အမ်ဳိးသမီးမ်ား အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (ျမန္မာႏိုင္ငံ) WLB က ထုတ္ျပန္လိုက္သည္။
အမ်ဳီးသမီးအဖြဲ႔ ၁၃ ဖြ႔ဲျဖင့္ ေပါင္းစည္းထားသည့္ WLB ၏ အဂၤါေန႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲတြင္ “အေပၚယံ အပစ္ အခတ္ ရပ္စဲေရး လမ္းေၾကာင္းကိုသာ ဦးတည္သြားမည္ကို မိမိတုိ႔အေနျဖင့္ အထူးစိုးရိမ္ပူပန္မိသည္” ဟု ေဖၚျပပါရွိသည္။
တိုင္းရင္းသားအားလံုး စုစည္းပါဝင္ႏိုင္မည့္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈမ်ဳိးမဟုတ္ဘဲ တဖြဲ႔ခ်င္းစီ ခြဲထုတ္ ေဆြးေႏြးေနမႈကို ေထာက္ျပကာ “အဲလိုေတြလုပ္ေနတဲ့ တၿပိဳင္တည္းမွာပဲ စစ္ပြဲေတြ ျဖစ္ေနတာေတြကိုလည္း ေတြ႔ျမင္ေနရေတာ့ စစ္မွန္တဲ့ အပစ္ခတ္ရပ္စဲေရးေတြ မျဖစ္မွာကို စိုးရိမ္မိတယ္” ဟု WLB မွ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး ေဒၚတင္တင္ညိဳ က မဇၩိမကို ေျပာသည္။
အစိုးရၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔မ်ားက ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး (KNU)၊ မြန္ျပည္သစ္ပါတီ (NMSP) ႏွင့္ ရွမ္းျပည္ တပ္မေတာ္ SSA ေတာင္/ေျမာက္ အဖြဲ႔မ်ား အပါအဝင္ စုစုေပါင္း ၁၁ ဖြဲ႔တို႔ျဖင့္ အပစ္ခတ္ ရပ္စဲေရးအတြက္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈမ်ားကို သီးျခားစီခြဲ၍ ျပဳလုပ္ထားသည္။
၁၉၉၄ ကာလမွ စတင္ခဲ့သည့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ ၁၇ ဖြဲ႔ တို႔ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ျပဳလုပ္ခဲ့ၾက ေသာ္လည္း အပစ္ရပ္စဲမႈ ပ်က္ပ်ယ္ခဲ့ၾကၿပီး တိုက္ပြဲမ်ားဆက္လက္ ျဖစ္ပြားေနျခင္းကိုလည္း WLB ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္၌ ေထာက္ျပ ထားသည္။
ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႔ KIO ႏွင့္ အစိုးရတို႔အၾကား ဇန္နဝါရီ ၁၈၊ ၁၉ ရက္မ်ားက ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးခဲ့ ၿပီးေနာက္ ေဖေဖၚဝါရီလ ၁၃ ရက္ေန႔ထိ ႏွစ္ဖက္ တိုက္ပြဲေပါင္း ၃၅ ၾကိမ္ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း KIA ဒုစစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ဂြမ္ေမာ္ က ေျပာသည္။
“တိုက္ပြဲေတြကေတာ့ ေတာက္ေလ်ွာက္ ျဖစ္ေနတုန္းပါပဲ။ ေဆြးေႏြးမႈ လုပ္ေနတယ္ ဆိုတာကေတာ့ ႏိုင္ငံေရး အရ အေျဖရွာမႈလုပ္ေနတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အဲဒါ ေအာင္ျမင္သြားရင္ေတာ့ တိုက္ပြဲေတြ ရပ္ဆိုင္းသြားမွာပါ။ ႏိုင္ငံေရးအရ အေျဖမရွာႏိုင္ခင္မွာေတာ့ တိုက္ပြဲေတြက ခုလိုပဲ ရွိေနဦးမွာပါပဲ” ဟု ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ဂြမ္ေမာ္ က မဇၥ်ိ္မကို ေျပာသည္။
အလားတူ အစိုးရႏွင့္ ပဏာမ အပစ္ခတ္ရပ္စဲထားေသာ KNU ႏွင့္ အစုိးရ တပ္မေတာ္တို႔အၾကား ေဖေဖၚဝါရီ လဆန္းပိုင္းက တိုက္ပြဲ ႏွစ္ၾကိမ္ျဖစ္ပြားခဲ့ေသးေၾကာင္း KNU ထံမွ သိရသည္။
အစိုးရႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ား၏ဆိုးက်ဳိးကို အမ်ဳိးသမီးမ်ားႏွင့္ ကေလးမ်ားက အမ်ားဆံုးၾကံဳေတြ႔ ခံစားရၿပီး လတ္တေလာျဖစ္ပြားေနသည့္ KIO ႏွင့္ အစိုးရအၾကား ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ၈ လေက်ာ္အၾကာ တိုက္ပြဲမ်ား အတြင္း ထြက္ေျပးခိုလႈံ ေနၾကရသည့္ စစ္ေျပး ဒုကၡသည္ ၆ ေသာင္းေက်ာ္အနက္ အမ်ားစုမွာ အမ်ဳိးသမီးႏွင့္ ကေလးမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။
အစိုးရႏွင့္ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ား ေဆြးေႏြးမႈျပဳလုပ္သည့္အခါတြင္ အမ်ဳိးသမီးမ်ား၏ ဆႏၵသေဘာထားမ်ား ပါဝင္ရန္ လိုအပ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ အမ်ဳိးသမီး ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပါဝင္မႈကို အားေပးရန္လည္း သက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားသို႔ WLB က တိုက္တြန္းထားသည္။
“တိုက္ပြဲေတြကို ေဖၚေဆာင္သူေတြဟာ အမ်ဳိးသမီးနဲ႔ ကေလးေတြမဟုတ္ၾကေပမယ့္ တကယ္ ခါးစည္းခံရတဲ့ အမ်ားစု က သူတို႔ပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေတာ္တည္ေဆာက္ေရး၊ ပဋိပကၡေျဖရွင္းေရး စတဲ့ေနရာေတြမွာ အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ အသံေတြ၊ စဥ္းစားေတြးေခၚခ်က္ေတြကို အေရးတယူ ထည့္သြင္းစဥ္းစားဖုိ႔လိုတယ္။ အဲသလို စဥ္းစားေပးမွသာ တကယ္ ဘက္ေပါင္းစုံ ၿပီးျပည့္စံုတဲ့ စဥ္းစားခ်က္ေတြနဲ႔ အတူ က်မတို႔ျမန္မာႏိုင္ငံကို အေျပာင္းလဲတခု၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ၿပီး ဒီမိုကေရစီအရ အႏွစ္သာရရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္တခုကို တည္ေဆာက္ႏိုင္မွာျဖစ္တယ္” ဟု မတင္တင္ညဳိ က ေျပာသည္။
ေရရွည္တည္တံ့မည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး အတြက္ ျပည္တြင္းျပည္ပရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံသား မ်ား လက္မွတ္ေရးထိုး လႈပ္ရွားမႈတရပ္ကိုလည္း ေဖေဖၚဝါရီ ၁၄ ရက္ေန႔မွ စတင္ ျပဳလုပ္မည္ဟု ဆိုသည္။
အဆိုပါ ေမတၱာရပ္ခံစာအား ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ၊ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္၊ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား အားလံုးသို႔ ေပးပို႔မည္ဟုလည္း ထုတ္ျပန္ေၾကညာခ်က္က ဆိုသည္။
ဘဂၤလားေဒ့ခ်္၊ အိႏၵိယႏွင့္ ထုိင္းနယ္စပ္ အေျခစုိက္ ျမန္္မာႏုိင္ငံမွ အမ်ဳိးသမီးအဖြဲ႔ ၁၂ ဖြဲ႔က ၁၉၉၉ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၉ ရက္ ေန႔တြင္ WLB ကို စတင္တည္ေထာင္ခဲ့ၾကၿပီး ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္တြင္ ကယန္းအမ်ဳိးသမီးမ်ား အစည္းအ႐ုံး က ပါဝင္လာ ခဲ့သည္။
