မေလးရွား ထိန္းသိမ္းေရး စခန္းမ်ားတြင္ က်န္းမာေရး အခက္အခဲ ျဖစ္ေန
မေလးရွားႏုိင္ငံ၏ တရားမ၀င္ႏုိင္ငံျခားသားဖမ္းဆီးေရးစီမံခ်က္ျဖင့္ အဖမ္းခံရသူမ်ားသည္ ယာယီထိန္းသိမ္းေရး စခန္းမ်ားတြင္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈမရဘဲ အခက္အခဲ ျဖစ္ေနၾကသည္။
ကြာလာလမ္ပူ ေလယာဥ္ကြင္းအနီးရွိ KNLA စခန္းတြင္း အထိန္းသိမ္းခံထားရသူမ်ားအနက္ ကေလးငယ္မ်ား ပါ၀င္ၿပီး ျပည္တည္နာမ်ားျဖစ္ပြားကာ သက္ဆုိင္ရာမွ ၾကည့္ရႈေစာင့္ေရွာက္မႈ မရွိသည့္အတြက္ အခက္အခဲျဖစ္ ေနၾကသည္ဟု အဖမ္းခံထားရသူတစ္ဦးက ယခုလုိ ေျပာသည္။
“ဒီမွာက က်န္းမာေရး ေတာ္ေတာ္ဆုိးေနတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ကအခု အနာေတြေပါက္ေနလုိ႔ ျပည္တည္ ေနလုိ႔ အနာေျခာက္ေဆးေတာင္းတာမရဘူး။ တခ်ဳိ႕ခေလးငယ္ငယ္ေလးေတြလည္း ရွိတယ္။ ၁၂ ႏွစ္ သားအရြယ္ေလးေတြလည္းရွိတယ္ အဲဒီကေလးေတြဆုိလည္း လံုး၀ စကားလည္းေျပာလုိ႔မပီဘူး။ ေျခ ေရာလက္ေရာျဖစ္ေနတာ။ သူတုိ႔ က်န္းမာေရးဌာနက လာမယ္ ေျပာယံုပဲရွိတယ္။ တစ္ခါမွမလာဘူး။ ဘာမွမလုပ္ေပးဘူး။”
အဖမ္းခံရသူမ်ားအနက္ ကုလသမဂၢဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုး UNHCR လက္မွတ္ ကုိင္ေဆာင္ထား သူမ်ား ပါ၀င္သည္ဟု ၎ကဆက္ေျပာသည္။
“ေလွ်ာက္လႊာတင္ထားတဲ့သူေတြအားလံုးေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္ရွိတယ္။ အလြတ္က အားလံုး ေပါင္း ၃၀ ေလာက္ရွိတာေပ့ါ။ UN ကဒ္ကုိင္ထားတဲ့သူေတြ လည္းပါတယ္။ UN က ဘာမွလာမလုပ္ ေပးဘူး။ UN ကမလာတာ သံုးလေက်ာ္ေနၿပီ။”
စခန္းအတြင္း အထိန္းသိမ္းခံထားရသူ အလြန္မ်ားျပားေန၍ ေနရာအခက္အခဲျဖစ္ေနရသည္ဟု ဆက္ေျပာသည္။
“သူထားထားတာက က်ေနာ္တုိ႔ လမ္းေလွ်ာက္ခ်င္လုိ႔ေတာင္ ေလွ်ာက္လုိ႔မရဘူး။ေညာင္းလုိ႔ လမ္း ေလွ်ာက္ ခ်င္တာေတာင္မွ လူတအားမ်ားလုိ႔ လမ္းေလွ်ာက္လုိ႔မရဘူး။ ကမ့္ထဲမွာ လူတအားျပည့္ေန တယ္။ အိပ္ဖုိ႔ဆုိတာေတာ့ မေျပာနဲ႔ေတာ့ ဘယ္ဖက္ကေန ညာဖက္ ေျပာင္းခ်င္ရင္ေတာင္ ထၿပီးျပန္ ေျပာင္းရတယ္။ ေတာ္ေတာ္ အခက္အခဲျဖစ္တယ္။”
ထုိ႔ျပင္ အစားအေသာက္ႏွင့္ ေသာက္သံုးေရသန္႔ရွင္းမႈမရွိသည့္ အတြက္ အခက္အခဲ ျဖစ္ၾကရၿပီး ၀ယ္စားပါက အ ျပင္ေစ်းထက္ ႏွစ္ဆေက်ာ္ေပးရသည္ဟု သိရသည္။
ယခုတစ္ေလာ ၿမိဳ႕တြင္းေနရာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားတြင္ အဖမ္းအဆီးမ်ားေနၿပီး အထိန္းသိမ္းခံထားရသူမ်ား၏ က်န္းမာေရးႏွင့္ပတ္သက္၍ UNHCR မွ ကူညီေပး ႏုိင္ရန္ ၎တုိ႔အဖဲြ႕က ေတာင္းဆုိထားသည္ဟု ကုိေအာင္ ေက်ာ္ဆက္က ေျပာသည္။
မေလးရွားႏုိင္ငံ၌ တရားမ၀င္ႏုိင္ငံျခားသားထိန္းသိမ္းေရးစခန္း (၁၀)ခု ခန္႔ရွိၿပီး စခန္းတုိင္း၌ ယခုလိုအခက္အခဲ မ်ားႀကံဳေနၾကသည္ဟု သိရသည္။
လြန္ခဲ့သည့္လမွစတင္၍ မေလးရွားႏုိင္ငံရွိတရားမ၀င္ ႏုိင္ငံျခားသားမ်ားအား ဖမ္းဆီး၍ မူရင္းဌာေန ႏုိင္ငံသုိ႔ျပန္ ပုိ႔ရန္ မေလးရွားအစုိးရမွ စီမံခ်က္ခ်၍ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး သက္ဆုိင္ရာႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ ျပန္မပုိ႔မီ ယာယီထိန္း သိမ္းေရးစခန္းမ်ားတြင္ ထားရွိျခင္းျဖစ္သည္။'